Via Fabrilis - szlak tradycji rzemieślniczych

Projekt nr CZ.3.22/2.2.00/08.00048 pn. „VIA FABRILIS – szlak tradycji rzemieślniczych” dofinansowany jest przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Współpracy Transgranicznej Republika Czeska – Rzeczpospolita Polska 2007-2013.

Projekt č. CZ.3.22/2.2.00/08.00048 pn. „VIA FABRILIS – cesta řemeslných tradic” je spolufinancován Evropskou unií z prostředků Evropského fondu pro regionální rozvoj v rámci Operačního programu přeshraniční spolupráce Česká republika – Polská republika 2007-2013

Via Fabrilis – szlak tradycji rzemieślniczych / cesta řemeslných tradic (zwany dalej szlakiem) jest transgranicznym projektem, realizowanym wspólnie przez Správa Krkonošského národního parku (partnera wiodącego) i Muzeum Ceramiki w Bolesławcu (partnera projektu), mającym za zadanie stworzenie nowego zintegrowanego produktu turystycznego o zasięgu regionalnym, obejmującym zachodnią część Przedgórza i Pogórza Sudeckiego oraz Karkonosze po obu stronach – polskiej i czeskiej. Nowy produkt kierowany będzie zarówno do turystów z zewnątrz, jak i do mieszkańców regionu, zainteresowanych poznaniem specyfiki, historii i odmienności kulturowej tego obszaru przez pryzmat jego bogatych tradycji rzemieślniczych, ich różnorodności i specyfiki, wynikających z historyczno-geograficznych uwarunkowań. W stosunku do mieszkańców regionu będzie też pełnił zadanie czynnika aktywizującego do poznania własnej tożsamości kulturowej i odkrycia wspólnych jej znamion w jednej przestrzeni geograficzno-historycznej niezależnie od położenia względem granicy. Będzie to służyć wzajemnemu poznaniu i zbliżeniu ludności polskiej i czeskiej, transgranicznej integracji regionu w zjednoczonej Europie. Trasa będzie mogła być wykorzystywana także do zadań dydaktycznych względem dzieci i młodzieży w realizowaniu programów edukacji regionalnej. Po zakończeniu projektu na jego bazie będzie można podejmować inne działania rozwijające ideę szlaku, finansowane z budżetu własnego lub z funduszu mikroprojektów albo innych zewnętrznych źródeł finansowania

Planowany szlak turystyczny będzie przebiegać w kierunku pn.-pd., łącząc miasta Bolesławiec i Vrchlabi. Trasa ta, wiodąca przez Przełęcz Jakuszycką, w większej części pokrywa się współcześnie z ważnym międzynarodowym szlakiem komunikacyjnym Szczecin-Praha, który ma głębokie korzenie historyczne, będąc jednym początków podstawowych motorów osadnictwa w tym regionie już w średniowieczu. Położenie na szlaku komunikacyjnym oraz ogromne bogactwo naturalnych zasobów surowcowych w tym regionie zaowocował w przeszłości rozwojem rzemiosła, często wyspecjalizowanego i nie spotykanego gdzie indziej. Doprowadziło to do powstania ośrodków, będących znaczącymi w Europie centrami produkcji rzemieślniczej: Bolesławiec – ośrodkiem garncarskim i ceramicznym, kamieniarskim, odlewniczym, tkackim, Vrchlabi – centrum ciesielstwa wytwórstwa mebli, miedziorytnictwa, wytwórstwa biżuterii. Na szlaku łączącym te ośrodki znajdują się inne miasta o bogatej historii i tradycjach rzemieślniczych: po stronie polskiej – Lwówek Śląski – centrum browarnictwa o górnictwa złota i minerałów, Wleń – ośrodek tkactwa, płóciennictwa i zegarmistrzostwa, Jelenia Góra – ośrodek tkactwa, Szkarska Poręba – ośrodek szklarstwa.

Bolesławiec poza tradycjami garncarskimi posiada ponadto lokalizację znaczącą dla rozwoju projektu szlaku tradycji rzemieślniczych. Jako ośrodek początkowy, leży przy skrzyżowaniu ważnych tras europejskich: wzmiankowanej już trasy Szczecin-Praha oraz powstającego węzła międzynarodowych autostrad A4 i A18, łączących Wrocław z Berlinem i Dreznem, co czyni szlak łatwo dostępnym, wzmacniając bardzo jego pozycję w stosunku do innych ofert turystycznych w tej części Europy.

Projekt ma na celu

1. zainicjowanie idei szlaku
2. aktywizację innych ośrodków muzealnych i kulturowych w regionie do współpracy wokół działań i budowania pozycji szlaku w przyszłości
3. promocję i popularyzację szlaku
4. animowanie i podnoszenie oferty turystycznej, eksponującej w sposób atrakcyjny i nowoczesny tradycję rzemieślniczą regionu poprzez organizację imprezy masowych w sezonie, połączonych z warsztatami tradycyjnych rzemiosł, wystaw tematycznych, wycieczek, odczytów
5. stworzenie kierunków rozwoju przedsiębiorczości i aktywności w dziedzinie turystyki regionalnej po obu stronach granicy
6. stworzenie płaszczyzny do poznania przez mieszkańców regionu własnej tożsamości kulturowej i odkrycia wspólnych jej znamion w jednej przestrzeni geograficzno-historycznej, niezależnie od położenia względem granicy.

W skład działań będą wchodziły:

1. Tematyczne wystawy czasowe, organizowane wspólnie z czeskim partnerem. W Bolesławcu przez czas trwania projektu zaprezentowane będą 3 wystawy, przygotowane wspólnie z czeskim partnerem:
   1. „Tradycyjne szopki bożonarodzeniowe”, obrazujące kunszt rzemieślników stolarskich czeskiej strony Sudetów
   2. „Miedziorytnicy z Vrchlabi”, ukazującej tradycje miedziorytnicze partnera czeskiego
   3. „Dawna ceramika bolesławiecka”, eksponująca w nowoczesny sposób bogatą tradycję garncarstwa regionu bolesławieckiego Otwarciom wystaw będą towarzyszyły wykłady i prezentacje dotyczące tematycznie treści ekspozycji, wspólnie przygotowywane i wygłaszane przez obu partnerów
2. Warsztaty rzemiosł dawnych „Rzemieślnicze Lato” – cykliczna impreza odbywająca się co roku we Vrchlabi (w lipcu) i w Bolesławcu (w sierpniu), mająca na celu ukazanie w formie pokazów i warsztatów dla osób zainteresowanych specyfiki poszczególnych rzemiosł charakterystycznych dla regionu. Warsztatom towarzyszyć będą wykłady przybliżające tradycje poszczególnych rzemiosł w regionie.
3. Organizacja grup rekonstrukcyjnych aktywnie kultywujących i popularyzujących dawne rzemiosła, stających się w przyszłości animatorami działań i imprez tematycznych w regionie, współpraca przy tworzeniu grup i realizacji ich celów (wspólny udział w warsztatach „Rzemieślniczego Lata”)
4. Opracowanie merytorycznej bazy informacyjnej o tradycjach rzemieślniczych w regionie (działania po obu stronach granicy, prowadzone w koordynacji przez obu partnerów)
5. Aktywne dążenie do włączenia w przyszłości innych muzeów i instytucji w regionie do działań popularyzujących i aktywizujących Szlak Tradycji Rzemieślniczych (działania po obu stronach granicy, prowadzone w koordynacji przez obu partnerów) #Działania promujące:
   • przygotowanie folderów (przewodników) przybliżających tradycje rzemieślnicze historycznych ośrodków rzemieślniczych między Bolesławcem i Vrchlabi
   • wydanie składanych map szlaku z opisami tradycji rzemieślniczych poszczególnych ośrodków
   • znakowanie obiektów instytucji aktywnie włączających się w budowanie pozycji szlaku dwujęzycznymi nalepkami informacyjnymi z logiem i nazwą szlaku
   • każdej wystawie i imprezie towarzyszyć będzie druk plakatów w wersji dwujęzycznej
   • budowa dwujęzycznej strony internetowej promującej szlak
   • przygotowanie prezentacji multimedialnych przybliżających poszczególne działania, które będą udostępnione w kiosku multimedialnym